Loading...

Tác dụng ngược của thuốc


Theo định nghĩa của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), tác dụng ngược của thuốc (ADRs) là những tác dụng có hại xảy ra ngoài ý muốn khi chúng ta dùng một thứ thuốc đúng liều lượng, đúng cách để chữa bệnh, phòng bệnh hoặc chẩn đoán bệnh.

Cần lưu ý là dùng quá liều lượng thuốc do khách quan hay chủ quan đều được gọi là ngộ độc thuốc, không thuộc nhóm ADRs.

Có nhiều từ khác nhau được dùng với ý nghĩa gần tương đương như: tác dụng phụ (side effect), tác dụng không mong muốn (unwanted, unpleasant, undesirable) hay tác dụng có hại (harmful, noxious); nhưng hiện nay WHO khuyến cáo nên thống nhất dùng từ tác dụng ngược (adverse drug reactions, ADRs), vì từ này chính xác hơn cả về y tế lẫn học thuật.

Ở Mỹ hằng năm có 3-7% số bệnh nhân nhập viện là do ADRs và có 10-20% số bệnh nhân nằm viện bị ADRs.

Theo nguyên nhân, ADRs được chia hai type:

1) ADRs type A: rất hay xảy ra, chiếm 80-90% tổng số. Có thể dự đoán được do có liên quan đến tác dụng dược lý của thuốc. Ví dụ: heparin có tác dụng chống đông máu có thể gây ra xuất huyết, thuốc chống dị ứng có thể gây buồn ngủ...

2) ADRs type B: xảy ra hiếm hơn, chỉ chiếm 10-20% tổng số. Thường không thể dự đoán được do sự "bất tương hợp" hay đặc thù riêng, không liên quan tác dụng dược lý của thuốc. Ví dụ điển hình là dị ứng thuốc - một loại thuốc dùng hoàn toàn bình thường với người này nhưng có thể không tương hợp, thậm chí có thể gây sốc phản vệ nguy hiểm với người khác.

Nếu căn cứ theo mức độ nặng nhẹ, ADRs lại được chia thêm bốn type là C, D, E và F.

Ở Âu Mỹ, dù một loại thuốc phải qua nhiều kiểm tra gắt gao mới được cho phép lưu hành, nhưng khi ra thị trường các viện bào chế vẫn luôn có sự theo dõi sát sao các ADRs, còn gọi là thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 4, để điều chỉnh kịp thời tránh nguy hại cho bệnh nhân. Cuối thế kỷ trước một loại thuốc giảm đau sử dụng lâu năm, khá rộng rãi là glafenin bị cấm sử dụng; gần đây thuốc trị tiểu đường rosiglitazone, thuốc giảm đau rofecoxib bị rút phép lưu hành.

TS.BS Trần Bá Thoại
(Bệnh viện Ðà Nẵng) / Tuổi Trẻ




Các bài viết khác
• Cẩn thận với quá nhiều vitamin A ( 09:14:20 | Thứ 4, 03/03/2010 )
• Thuốc gốc và dùng thuốc gốc ( 09:14:13 | Thứ 4, 03/03/2010 )
• Bị cảm, cúm có nên dùng kháng sinh? ( 09:14:07 | Thứ 4, 03/03/2010 )
• Thuốc dùng trong dị ứng thức ăn ( 09:13:54 | Thứ 4, 03/03/2010 )

Thành viên đăng nhập

borBR

Giỏ hàng

Hiện không có sản phẩm nào trong giỏ hàng
(Hướng dẫn mua hàng)
borBR

Hỗ trợ trực tuyến

borBR

Sản phẩm bán chạy

Hồng sâm củ khô Daedong Premium Hàn Quốc - Korean Red GinsengHồng sâm củ khô Daedong Premium Hàn Quốc - Korean Red Ginseng

Hồng sâm củ khô Daedong Hàn Quốc được lựa chọn từ Nhân sâm tươi 6 năm...

Viên uống hỗ trợ trắng da trị nám Cinal C Nhật BảnViên uống hỗ trợ trắng da trị nám Cinal C Nhật Bản

Viên uống hỗ trợ trắng da trị nám Cinal C Nhật Bản là sự kết hợp giữa...

Đông Trùng Hạ Thảo Hàn QuốcĐông Trùng Hạ Thảo Hàn Quốc

Đông Trùng Hạ Thảo Hàn Quốc giúp nâng cao sức đề kháng cơ thể, phòng chống...

Nước giấm lựu hữu cơ Hãng DeaSang Hàn Quốc Nước giấm lựu hữu cơ Hãng DeaSang Hàn Quốc

Nước Giấm Lựu Hữu Cơ Daesang Hàn Quốc là nước ép được lên men từ quả...

Keo ong Propolis OrihiroKeo ong Propolis Orihiro

Keo ong Propolis Orihiro có tác dụng như một chất kháng sinh tự nhiên, bảo vệ cơ...

Sâm tươi Hàn Quốc cao cấp loại 6 củ/ kgSâm tươi Hàn Quốc cao cấp loại 6 củ/ kg

Củ sâm tươi Hàn Quốc có tác dụng kích thích tuần hoàn máu, giúp làm...

Tinh chất Hàu Nghệ Tỏi OrihiroTinh chất Hàu Nghệ Tỏi Orihiro

Tinh chất Hàu Nghệ Tỏi Orihiro giúp bổ thận tráng dương, tăng cường khả năng...

Đông Trùng Hạ Thảo Zeinpharma Cordyceps CS-4 500mg của ĐứcĐông Trùng Hạ Thảo Zeinpharma Cordyceps CS-4 500mg của Đức

Đông Trùng Hạ Thảo Zeinpharma Cordyceps CS-4 500mg của Đức được chiết xuất cô...

Tinh Chất Đông Trùng Hạ Thảo 365 Hwangjin Liquid Gold hộp gỗ 60 ốngTinh Chất Đông Trùng Hạ Thảo 365 Hwangjin Liquid Gold hộp gỗ 60 ống

Tinh Chất Đông Trùng Hạ Thảo 365 Hwangjin Liquid Gold hộp gỗ 60 ống cao cấp, hỗ...

Tảo vàng Spirulina số 1 - Japan Algae No.1 - 2200 viênTảo vàng Spirulina số 1 - Japan Algae No.1 - 2200 viên

Tảo vàng Spirulina số 1 - Japan Algae No.1 giúp bổ sung Vitamin, khoáng chất cần...

Viên uống Nattokinase 2000FU Orihiro giúp phục hồi, hỗ trợ điều trị tai biếnViên uống Nattokinase 2000FU Orihiro giúp phục hồi, hỗ trợ điều trị tai biến

Viên uống Nattokinase 2000FU Orihiro là thực phẩm chức năng hỗ trợ phòng...

Viên uống NMN 35000mg Premium Nhật BảnViên uống NMN 35000mg Premium Nhật Bản

Viên uống NMN 35000 Premium Nhật Bản chứa hàm lượng NMN cao, công nghệ viên nang...

borBR