Loading...

Tác dụng ngược của thuốc


Theo định nghĩa của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), tác dụng ngược của thuốc (ADRs) là những tác dụng có hại xảy ra ngoài ý muốn khi chúng ta dùng một thứ thuốc đúng liều lượng, đúng cách để chữa bệnh, phòng bệnh hoặc chẩn đoán bệnh.

Cần lưu ý là dùng quá liều lượng thuốc do khách quan hay chủ quan đều được gọi là ngộ độc thuốc, không thuộc nhóm ADRs.

Có nhiều từ khác nhau được dùng với ý nghĩa gần tương đương như: tác dụng phụ (side effect), tác dụng không mong muốn (unwanted, unpleasant, undesirable) hay tác dụng có hại (harmful, noxious); nhưng hiện nay WHO khuyến cáo nên thống nhất dùng từ tác dụng ngược (adverse drug reactions, ADRs), vì từ này chính xác hơn cả về y tế lẫn học thuật.

Ở Mỹ hằng năm có 3-7% số bệnh nhân nhập viện là do ADRs và có 10-20% số bệnh nhân nằm viện bị ADRs.

Theo nguyên nhân, ADRs được chia hai type:

1) ADRs type A: rất hay xảy ra, chiếm 80-90% tổng số. Có thể dự đoán được do có liên quan đến tác dụng dược lý của thuốc. Ví dụ: heparin có tác dụng chống đông máu có thể gây ra xuất huyết, thuốc chống dị ứng có thể gây buồn ngủ...

2) ADRs type B: xảy ra hiếm hơn, chỉ chiếm 10-20% tổng số. Thường không thể dự đoán được do sự "bất tương hợp" hay đặc thù riêng, không liên quan tác dụng dược lý của thuốc. Ví dụ điển hình là dị ứng thuốc - một loại thuốc dùng hoàn toàn bình thường với người này nhưng có thể không tương hợp, thậm chí có thể gây sốc phản vệ nguy hiểm với người khác.

Nếu căn cứ theo mức độ nặng nhẹ, ADRs lại được chia thêm bốn type là C, D, E và F.

Ở Âu Mỹ, dù một loại thuốc phải qua nhiều kiểm tra gắt gao mới được cho phép lưu hành, nhưng khi ra thị trường các viện bào chế vẫn luôn có sự theo dõi sát sao các ADRs, còn gọi là thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 4, để điều chỉnh kịp thời tránh nguy hại cho bệnh nhân. Cuối thế kỷ trước một loại thuốc giảm đau sử dụng lâu năm, khá rộng rãi là glafenin bị cấm sử dụng; gần đây thuốc trị tiểu đường rosiglitazone, thuốc giảm đau rofecoxib bị rút phép lưu hành.

TS.BS Trần Bá Thoại
(Bệnh viện Ðà Nẵng) / Tuổi Trẻ




Các bài viết khác
• Cẩn thận với quá nhiều vitamin A ( 09:14:20 | Thứ 4, 03/03/2010 )
• Thuốc gốc và dùng thuốc gốc ( 09:14:13 | Thứ 4, 03/03/2010 )
• Bị cảm, cúm có nên dùng kháng sinh? ( 09:14:07 | Thứ 4, 03/03/2010 )
• Thuốc dùng trong dị ứng thức ăn ( 09:13:54 | Thứ 4, 03/03/2010 )

Thành viên đăng nhập

borBR

Giỏ hàng

Hiện không có sản phẩm nào trong giỏ hàng
(Hướng dẫn mua hàng)
borBR

Hỗ trợ trực tuyến

borBR

Sản phẩm bán chạy

Sâm nghệ mật ong Mama Chuê Hàn Quốc 500g tặng hũ 200gSâm nghệ mật ong Mama Chuê Hàn Quốc 500g tặng hũ 200g

Sâm nghệ mật ong Mama Chuê Hàn Quốc công giúp tăng cường sức đề kháng, trị...

Tảo Lục Chlorella Royal DXTảo Lục Chlorella Royal DX

Tảo Lục Chlorella Royal DX là một loài vi tảo cực kỳ quý giá, chứa đầy đủ...

Đông Trùng Hạ Thảo Hộp Gỗ Kanghwa 60 viên Hàn QuốcĐông Trùng Hạ Thảo Hộp Gỗ Kanghwa 60 viên Hàn Quốc

Đông Trùng Hạ Thảo Kanghwa được chiết xuất theo bài thuốc chuyên dùng cho vua...

Cao hồng sâm chính phủ KGC Jung Kwan Jang Cao hồng sâm chính phủ KGC Jung Kwan Jang

Cao hồng sâm chính phủ KGC Jung Kwang Jang Hàn Quốc là giải pháp hỗ trợ sức...

Tinh dầu thông đỏ Kwangdong 120 viên Hàn Quốc Tinh dầu thông đỏ Kwangdong 120 viên Hàn Quốc

Tinh dầu thông đỏ Kwangdong 120 viên Hàn Quốc góp phần giúp thông huyết...

Sữa Ong Chúa Healthy Care Royal Jelly 30000Sữa Ong Chúa Healthy Care Royal Jelly 30000

Sữa Ong Chúa Healthy Care Royal Jelly với hàm lượng cao có tác dụng tăng cường...

Thiên Sâm Đông Trùng Hạ Thảo Hàn Quốc - Super Platinum VVIP hộp 180 viênThiên Sâm Đông Trùng Hạ Thảo Hàn Quốc - Super Platinum VVIP hộp 180 viên

Thiên Sâm Đông Trùng Hạ Thảo Hàn Quốc với thành phần chính chiết xuất...

Kỷ Tử hữu cơ Organic tradition GoJi BerriesKỷ Tử hữu cơ Organic tradition GoJi Berries

Kỷ Tử hữu cơ Organic tradition GoJi Berries được trồng và chế biến theo quy...

Cao hồng sâm 365 chính hãng của Hàn QuốcCao hồng sâm 365 chính hãng của Hàn Quốc

Cao hồng sâm 365 chính hãng của Hàn Quốc hỗ trợ tăng cường sức khỏe, giúp...

Sữa Non ColomiSữa Non Colomi

Sữa Non Colomi giúp bổ sung kháng thể từ sữa non, vitamin và vi chất dinh dưỡng...

Tinh chất hàu Oyster PLus - Tăng cường sức khỏe sinh lý namTinh chất hàu Oyster PLus - Tăng cường sức khỏe sinh lý nam

Oyster PLus giúp tăng cường sinh lực đàn ông, tăng cường sức khỏe sinh lý nam...

Con Đông trùng hạ thảo Tây Tạng tươi nguyên conCon Đông trùng hạ thảo Tây Tạng tươi nguyên con

Đông trùng hạ thảo Tây Tạng nguyên con là đông trùng hạ thảo thu hoạch từ...

borBR