Tác dụng không mong muốn khi dùng thuốc chống giun sán

Albendazol: Thuốc còn có các tên như albenza, zeben, zentel có tác dụng tốt với nhiều loại giun (giun đũa, giun kim, giun tóc, giun móc...). Đây là thuốc có tác dụng trên cả giai đoạn trưởng thành và giai đoạn ấu trùng của các loại giun sán ký sinh trong ống tiêu hóa, diệt được trứng giun đũa và giun tóc.

Tác dụng phụ có thể gặp như đau bụng, tiêu chảy, chóng mặt, mệt, mất ngủ. Dùng liều cao, kéo dài để điều trị bệnh nang sán hoặc bệnh ấu trùng sán lợn có tổn thương não, tác dụng có hại thường gặp nhiều và nặng hơn như đau đầu, rối loạn tiêu hóa (nôn, buồn nôn, đau bụng), rụng tóc, ban đỏ, ngứa, giảm bạch cầu... Không dùng thuốc cho phụ nữ có thai, trẻ em dưới 2 tuổi, người có bệnh gan nặng.

Mebendazol:

Các thuốc như fugacar, vermox, mebutar đều có thành phần là menbendazol. Thuốc có hiệu quả cao trên các giai đoạn trưởng thành và ấu trùng của giun đũa, giun kim, giun tóc, giun móc và diệt được trứng của giun đũa, giun tóc.

Khi dùng thuốc, đôi khi gặp rối loạn tiêu hóa (đau bụng, tiêu chảy), đau đầu nhẹ. Không dùng thuốc cho người mẫn cảm với thuốc, phụ nữ có thai, trẻ em dưới 2 tuổi, suy gan.

Niclosamid (niclocide): Đây là thuốc diệt sán, có tác dụng với sán bò, sán lợn, sán cá, sán dây ruột, không có tác dụng trên ấu trùng sán lợn. Khi dùng thuốc có thể gặp các rối loạn nhẹ ở đường tiêu hóa như buồn nôn, nôn, đau bụng, tiêu chảy, đau đầu, hoa mắt…

Praziquantel (biltricid, cysticid): Thuốc có hiệu quả cao đối với giai đoạn trưởng thành và ấu trùng của sán máng, các loại sán lá (sán lá gan nhỏ, sán lá phổi, sán lá ruột) và sán dây (sán cá, sán chó, sán mèo, sán bò, sán lợn) nhưng không diệt được trứng sán và không phòng được bệnh nang sán.


Các phản ứng có hại thường nhẹ, xảy ra một vài giờ sau uống thuốc và có thể kéo dài tới 1 ngày, hay gặp: đau đầu, chóng mặt, choáng váng, buồn nôn, nôn, đau bụng, ngứa, mề đay, sốt nhẹ, đau cơ - khớp, tăng nhẹ men gan. Các dấu hiệu sốt nhẹ, ngứa, phát ban đôi khi đi cùng với tăng bạch cầu ưa acid có thể do giải phóng protein ngoại lai từ sán chết. Khi dùng thuốc không được lái xe, điều khiển máy móc... vì praziquantel gây chóng mặt, choáng váng.

Metrifonat (bilarcil): Thuốc có tác dụng diệt sán máng gây bệnh ở bàng quang cả giai đoạn trưởng thành và ấu trùng, không có hiệu lực đối với trứng sán lá, do đó trứng vẫn tồn tại trong nước tiểu một vài tháng sau khi sán trưởng thành đã bị diệt. Metrifonat có thể gây triệu chứng cường hệ cholinergic nhẹ: buồn nôn, nôn, đau bụng, tiêu chảy, co thắt phế quản, đau đầu, hoa mắt, chóng mặt, vã mồ hôi... Các dấu hiệu này có thể bắt đầu 30 phút sau khi uống thuốc và kéo dài tới 12 giờ. Không dùng thuốc cho phụ nữ có thai.